Avrupa Birliği (AB) ve Avrupa Ekonomik Alanı (AEA: Norveç, İzlanda ve Lihtenştayn) vatandaşlarının Almanya’ya giriş ve ülkede ikamet için ilke olarak ikamet iznine ihtiyaçları yoktur.

AB ve AEA vatandaşıysanız ve beş yıl boyunca Almanya topraklarında sürekli ve yasal olarak ikamet ettiyseniz, kalıcı ikamet hakkı elde edebilirsiniz. Kalıcı ikamet hakkı, kanun gereği doğrudan doğar. Yabancılar Dairesi’ne başvurarak kalıcı ikamet hakkına ilişkin bir belgenin düzenlenmesini talep edebilirsiniz.

Belirli koşullar altında, beş yıllık sürenin dolmasından önce de kalıcı ikamet hakkı elde edebilirsiniz; örneğin:

• en az üç yıldır Federal Almanya topraklarında sürekli olarak ikamet etmişseniz, son on iki ay boyunca Almanya’da veya Avrupa Birliği’nin başka bir üye ülkesinde bir işte çalışmışsanız ve bu arada yaşınız nedeniyle (65 yaşını doldurmuş olmanız) veya erken emeklilik düzenlemesi nedeniyle iş hayatından ayrılmışsanız;
• Almanya’da veya Avrupa Birliği’nin başka bir üye ülkesinde icra ettiğiniz mesleği, bir iş kazası veya meslek hastalığı sonucu ortaya çıkan ve Almanya’da emekli maaşı alma hakkını doğuran tam iş göremezlik nedeniyle bırakmışsanız;
• Almanya’da veya Avrupa Birliği’nin başka bir üye ülkesinde icra ettiğiniz mesleği, daha önce en az iki yıl boyunca sürekli olarak Almanya’da ikamet etmiş olmanızın ardından tam iş göremezlik nedeniyle bırakmışsanız veya
• Almanya’da üç yıl boyunca sürekli olarak çalışmış, şu anda Avrupa Birliği’nin başka bir üye ülkesinde çalışmakta olmanıza rağmen, hâlâ Almanya’da bir ikametgahınız bulunuyorsa ve bu ikametgahınıza haftada en az bir kez geri dönüyorsanız.

Sürekli ikamet hakkı belgesi, Yabancılar Dairesi tarafından, Almanya’da gerekli ikamet sürelerini tamamlayıp tamamlamadığınızın kontrol edilmesinden sonra düzenlenir. Bunun için, gerekli süre boyunca kesintisiz olarak Almanya’da bulunmuş olmanız gerekmez. Federal topraklardan belirli süreli ayrılmalar, kalıcı ikamet hakkının kazanılması açısından dikkate alınmaz. Dolayısıyla, yılda toplam altı ay boyunca federal topraklardan ayrılmanız, askerlik veya yedek hizmet görevini yerine getirmeniz ya da önemli bir neden nedeniyle tek seferlik olarak en fazla on iki ay üst üste (örneğin ağır bir hastalık, üniversite eğitimi veya mesleki eğitim nedeniyle) bir defaya mahsus olarak on iki aya kadar aralıksız bir süre için Almanya'yı terk etseniz bile, sürekli ikamet ettiğiniz varsayılır. Şartlı tahliye edilmeyen hapis cezası süreleri, kalıcı ikamet hakkının kazanılması açısından dikkate alınmaz.

Almanya’daki ikametinizi uzun süre kesintiye uğrattıysanız, kalıcı ikamet hakkı elde etmek için gerekli olan asgari ikamet süresine ulaşmak amacıyla önceki ve sonraki süreleri birleştirmek mümkün değildir.

Gerekirse, Yabancılar Dairesi ikametinizin yasallığını da kontrol edebilir; yani, tüm bu süre boyunca serbest dolaşım hakkının koşullarını yerine getirip getirmediğinizi inceleyebilir.

Sürekli ikamet hakkını elde ettiğinizde, uyruğunuzdan bağımsız olarak daha iyi (“sağlamlaştırılmış”) bir hukuki statü kazanırsınız. Böylece, sürekli ikamet hakkı, serbest dolaşım şartlarının devam etmesinden bağımsızdır. Ayrıca, sınır dışı edilmeye karşı korumanız da artar. Ancak, Almanya topraklarını arka arkaya iki yıldan fazla bir süre boyunca terk ederseniz, bu durum kalıcı ikamet hakkınızın kaybına yol açabilir.

Belge süresiz olarak düzenlenir ve kalıcı ikamet hakkını kazandığınızı teyit eder. Bu belge bir kimlik belgesi değildir; yani bu belge ile kimliğinizi kanıtlayamazsınız. Bu nedenle belgede fotoğraf bulunmaz ve değişiklik olması durumunda belgedeki bilgilerin güncellenmesi zorunluluğu da yoktur (örneğin, yeni bir pasaport veya kimlik kartı almanız veya adresinizin değişmesi durumunda belgenizi güncelletmeniz gerekmez).

Henüz 18 yaşını doldurmadıysanız, yasal temsilciniz (örneğin, velayet hakkına sahip kişi) planlanan ikamet için onay vermelidir.

• AB veya AEA vatandaşıysanız
• Almanya'da gerekli ikamet süresini kanıtlayabiliyorsunuz (genellikle beş yıl, özel durumlarda iki veya üç yıl da yeterlidir).
• Almanya'da yasal olarak ikamet ediyorsunuz, yani ikamet süreniz boyunca serbest dolaşım hakkının koşullarını yerine getirmişsiniz.
• Gerekirse, “Gerekli Belgeler” başlığı altında belirtilen kanıtları ve belgeleri sunabilirsiniz.

• Yabancılar Dairesi’ne bağlı olarak, internet üzerinden başvuru yapmak mümkün olabilir. Yabancılar Dairenizin elektronik başvuru imkanı sunup sunmadığını öğrenin. Elektronik başvuru yapmanız durumunda, Yabancılar Dairesi başvurunuzun alınmasından sonra sizinle iletişime geçerek, gerekirse ek belgeler talep edecek ve Yabancılar Dairesi'nde bir randevu ayarlayacaktır. Randevu sırasında belgeleriniz incelenecektir (istenirse, randevuya belgelerinizin asıllarını getirin).
• Başvuru sadece şahsen yapılabiliyorsa, Yabancılar Dairesi ile bir randevu ayarlayın. Randevu sırasında bilgileriniz alınacak ve belgeleriniz incelenecektir (istenirse, randevuya orijinallerini getirin).
• İnceleme tamamlandıktan sonra, size derhal uzun süreli ikamet hakkı belgesi veya ret kararı düzenlenecektir.
• Belgeleri mutlaka şahsen almanız gerekir. Yabancılar Dairesi’nde imza atmanız gerekecektir.

• Federal İçişleri, İmar ve Vatan Bakanlığı’nın serbest dolaşım hakkındaki bilgileri:

https://www.bmi.bund.de/DE/themen/migration/aufenthaltsrecht/freizuegigkeit-eu-buerger/freizuegigkeit-eu-buerger-node.html

ve

https://www.bmi.bund.de/SharedDocs/faqs/DE/themen/migration/freizuegigkeit/freizuegigkeit-liste.html  

• Federal Göç ve Mülteciler Dairesi’nin AB’den göç konusundaki bilgileri:

https://www.bamf.de/DE/Themen/MigrationAufenthalt/ZuwandererEuropa/zuwanderereuropa-node.html

• Brexit konusunda Federal İçişleri, İnşaat ve Vatan Bakanlığı’nın bilgileri: https://www.bmi.bund.de/DE/themen/verfassung/europa/brexit/brexitartikel.html

İsviçre vatandaşları için not :

İsviçre, AB veya AEA üyesi olmadığı için İsviçre vatandaşları için farklı bir düzenleme geçerlidir. İsviçre vatandaşlarının ikamet hakkı, bir yandan Avrupa Topluluğu ve üye devletleri ile diğer yandan İsviçre Konfederasyonu arasında imzalanan Serbest Dolaşım Anlaşması'na tabidir.

İngiliz vatandaşları için uyarı (Brexit) :

1 Şubat 2020 tarihinde Birleşik Krallık ve Kuzey İrlanda'nın Avrupa Birliği'nden ayrılması tamamlanmıştır. Serbest dolaşım hakkına sahip İngiliz vatandaşları ve aile fertleri için serbest dolaşım hakkı, başlangıçta 31 Aralık 2020 tarihine kadar geçerliliğini sürdürmüştür.

İlgili Yabancılar Dairesi, 1 Ocak 2021 tarihinden itibaren her bir vakada hangi düzenlemelerin geçerli olacağı konusunda bilgi vermektedir.

Yabancılar Dairesi’nin olumsuz kararına karşı, kalıcı ikamet hakkı belgesinin verilmesi için genel hak talebinde bulunulabilir.

• Beş yıllık sürekli ve yasal ikamet süresinin ardından, kalıcı ikamet hakkı belgesi için başvuru yapılabilir. Özel durumlarda, kalıcı ikamet hakkı iki veya üç yıl sonra da belgelendirilebilir.
• Sürekli ikamet hakkı belgesi, gecikme olmaksızın süresiz olarak düzenlenir.

Uzun süreli ikamet hakkı belgesinin düzenlenmesi talebinizin işleme alınması mümkün olan en kısa sürede gerçekleştirilecektir

Başvuru sahibinin ikametgahı için yetkili yabancı uyruklular dairesi.

Yabancılar Dairesi, aşağıdaki belgelerin ibrazını talep edebilir:

• Tanınmış veya başka bir şekilde kabul edilmiş, geçerli pasaport veya pasaport yerine geçen belge
• Geçmişte ikamet edilen süreler boyunca serbest dolaşım hakkından yararlanıldığına dair kanıt (örn. ikamet onayı, iş sözleşmesi, işletme ruhsatı veya serbest meslek faaliyeti belgesi, yeterli geçim kaynağı ve yeterli sağlık sigortası kapsamı, öğrenim belgesi)
• 18 yaşını henüz doldurmamışsa, planlanan ikamet için yasal temsilcinin onayı.

Bazı durumlarda Yabancılar Dairesi ek belgeler talep edebilir.

Belge düzenleme ücreti: 10,00 EUR

Belirli koşullar altında ücret indirimi veya muafiyeti söz konusu olabilir.

• Çevrimiçi işlemler bazı durumlarda mümkündür
• Yazılı başvuru zorunlu: evet
• Şahsen başvurmak zorunlu: evet